ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ & ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΟΥΝ

Η Αφροδίτη, ο εσωτερικευμένος σεξισμός και το επίμαχο ξυραφάκι

Ήταν ένα γλυκό καλοκαιρινό βράδυ Δευτέρας χθες, κι η ζωή έμοιαζε να κυλάει όμορφα μέσα στην απλότητα της καθημερινότητάς της: ο Μάιος έφτανε στο τέλος του, εγώ διάβαζα για την εξεταστική που έρχεται κι ο συγκάτοικος μου έτρωγε ανέμελα το πρώτο του πεπόνι για το 2021, όταν ξαφνικά η viral αγαπημένη όλων μας –«ωραία του Θερμαϊκού»– υποψήφια βουλευτής για την Α’ Θεσσαλονίκης με την Ν.Δ, Αφροδίτη Λατινοπούλου, αποφάσισε να προβεί μέσω των λογαριασμών της σε Instagram και Twitter σ’ ένα χαριτωμένο, εύγλωττο και πάνω απ΄ όλα βαθυστόχαστο σχολιασμό μιας τάσης που, όπως η ίδια αναφέρει, απειλεί να «καταστρέψει την κοινωνία μας, την κοσμοθεωρία μας (;;;) και γενικά τα όσα έχουμε μάθει». 

Ποιο είναι εκείνο το μείζονος σημασίας ζήτημα που ελλοχεύει όλους αυτούς του κινδύνους για τη γλυκιά μας πατρίδα, αναρωτιέστε; Ποια είναι αυτή η δαμόκλειος σπάθη, αυτή η θανάσιμη απειλή που επικρέμεται πάνω απ΄ τα κεφάλια σας, όσο εσείς ζείτε το hot girl summer σας στα μπαρ μετά το άνοιγμα της εστίασης, με ρωτάτε;

Η Αφροδίτη Λατινοπούλου, ως μια νέα προστάτιδα του έρωτα και του κάλλους, αναδύθηκε από τα κρύα νερά του Θερμαϊκού στους αφρούς του  ελληνικού ίντερνετ για να μας δώσει μερικά ταχύρρυθμα μαθήματα beauté και ριζικής αποτρίχωσης:

«[…] εγώ, που είμαι γυναίκα, απεχθάνομαι να βλέπω τέτοιες φωτογραφίες […] και δεν καταλαβαίνω, αφού το αγαπάς τόσο πολύ το αξύριστο πόδι σου, εγώ γιατί πρέπει να το δω; Το βλέπεις εσύ και το χαίρεσαι! Γιατί προσπαθείς να μου περάσεις πως όλο αυτό είναι κάτι πάρα πολύ όμορφο και κάτι πάρα πολύ φυσιολογικό; ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ! ΕΙΝΑΙ ΑΣΧΗΜΟ! […] δε δέχομαι την αξύριστη γυναικεία μασχάλη ως νέο “πρότυπο” ομορφιάς που προσπαθούν να μας επιβάλλουν».

Φαντάζομαι πως αυτή τη στιγμή που διαβάζετε τα όσα ειπώθηκαν έχετε όλα σας παγώσει. Ελπίζω, πάντως, για το καλό της κ. Λατινοπούλου να μην έχετε… ανατριχιάσει. Ίσως, βέβαια, να προσπαθείτε να διακρίνετε με την άκρη του ματιού σας τη μασχάλη σας. Πόσο αξύριστη είναι; Έχετε αποτριχωθεί καλά εντός του τελευταίου τριημέρου ή είστε τίποτα ταραξίες που απειλούν την κοινωνική συναρμογή και τα χρηστά ήθη της χώρας μας;

Φυσικά, η νέα δήλωση της κ. Λατινοπούλου δεν ήταν κάτι που με σόκαρε. Έχουν προηγηθεί αρκετές άλλες άξιες αναφοράς, όπως αυτό εδώ το tweet που προσπαθεί να μεθερμηνεύσει τον τρόπο που διαχειρίστηκαν τα Μ.Μ.Ε τη διπλή δολοφονία μιας μητέρας και του παιδιού της στα Γλυκά Νερά, μέσω μιας περίεργης reverse racism θεωρητικής βάσης. Ή αυτό το βίντεο, που προσπαθεί να μας πείσει για 7,5 λεπτά πως η «αριστερά» -αχ, αυτή η αόριστη, γενικευμένη «αριστερά»- έχει «οικειοποιηθεί» τους θανάτους του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, του Παύλου Φύσσα και του Ζακ Κωστόπουλου για να τους τοποθετήσει σε κάποιο δικό της αφήγημα και να βρίσκει αφορμή να καίει την Αθήνα όποτε της καπνίσει. Στο προαναφερθέν βίντεο, μάλιστα, η ίδια έχει προσεγγίσει με τέτοια εμβρίθεια το θέμα της ξεδιάντροπης αυτής επικοινωνιακής χρήσης της δολοφονίας του Γρηγορόπουλου από την κακιά «αριστερά», που ξεκινά την ανάλυσή της αναστοχάζοντας: «Τι έγινε εκείνο το Σάββατο βράδυ του 2012;». Παρότι ο Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος δολοφονήθηκε το 2008. Γεγονός που θα περίμενε κανείς να θυμάται κάποια που ασχολείται ενεργά με την πολιτική, αλλά οκ.

Ας επιστρέψουμε, όμως, πίσω στο θέμα μας: τις τρίχες που με τόσο μένος η Αφροδίτη απεχθάνεται και το πώς αυτές θα οδηγήσουν στην ολοκληρωτική καταστροφή μας.

Δεν είναι λίγες οι φορές που ακούμε άτομα τα οποία έχουν δημόσιο βήμα ή που προσπαθούν με κάποιο τρόπο να εδραιωθούν στη δημόσια σφαίρα να αρθρώνουν εντελώς άκαιρες αποψάρες για ζητήματα που αποτελούν εντελώς προσωπική μας υπόθεση. Παραδείγματος χάρη, για το αν μπορεί ή όχι να κάνει μια γυναίκα άμβλωση, ή αν πρέπει να νηστεύουμε και τι θα γίνει αν δεν το κάνουμε, ή αν μπορούν να φιληθούν δημόσια δύο άτομα του ίδιου φύλου. Δεν είναι λίγες οι φορές που αντιμετωπίζω τέτοιου είδους «νουθετήσεις» με υπερβάλλουσα κι αδικαιολόγητη – για τον χαρακτήρα που ‘χω-  συμπάθεια, προσπαθώντας μάταια  να αιτιολογήσω κάπως τα κίνητρα του ατόμου που τα λέει, επειδή «ντάξει, μωρέ, δεν ξέρει». Άλλες φορές, προσπαθώ να τις εντάξω σε έναν κοινό τόπο παρωχημένων κορωνών από το παρελθόν, που αδυνατούν να καταλάβουν πως δεν υπάρχει χώρος να ακουστούν στο μέλλον. Κάπως όταν η γιαγιά σου σε ρωτάει τέσσερις φορές πότε θα παντρευτείς στο οικογενειακό τραπέζι, αλλά δεν αντιδράς γιατί έχει άνοια και κάπως στεναχωριέσαι. Αυτή, όμως, δεν είναι μια από αυτές τις φορές, όπως δε θα έπρεπε να είναι εξαρχής κι οι άλλες. Αρκετές μαλακίες ακούσαμε για το πώς πρέπει να ζούμε.

Το αισχρό στη δήλωση της κ. Λατινοπούλου δεν είναι μόνο πως πάει κόντρα με ότι θεωρείται κοινώς αποδεκτό τα τελευταία 40 χρόνια στις θεωρητικές συζητήσεις γύρω από το φύλο στον ακαδημαϊκό, τουλάχιστον, χώρο. Παρότι είμαι σίγουρος πως, μετά τη θέαση του δίλεπτου βίντεο, σύσσωμες οι φοιτητικές κοινότητες των σπουδών Φύλου του Παντείου και του πανεπιστημίου της Ουτρέχτης θα έκαιγαν μαζί τα αντίτυπά τους από την «Αναταραχή Φύλου» της J. Butler φωνάζοντας “Yeah, yeah, fire” και χορεύοντας κυκλικά τριγύρω εις ένδειξίν διαμαρτυρίας. Φαντάζομαι πως ακόμα κι οι συμφοιτητές της στη Νομική Σχολή του Αριστοτελείου θα είχαν να σχολιάσουν δύο – τρία πραγματάκια πάνω στο ότι τα λεγόμενα της ενέχουν κάπως επικίνδυνους υποτόνους και αντιτίθενται στα κατοχυρωμένα δικαιώματα γύρω από το γυναικείο σώμα και την αυτοδιάθεσή του. Το κυρίαρχο πρόβλημά μου είναι πως δεν μπορώ να στοιχειοθετήσω επαρκώς τη σκοπιμότητα αυτής της δήλωσης από μία νέα γυναίκα που προσπαθεί με τον τρόπο της να ξεχωρίσει στο πολιτικό στερέωμα. Τι είναι αυτό που την κάνει να ν’ απευθύνει τέτοιο μίσος προς τις θηλυκότητες που δεν ξυρίζονται κι έχουν «αρρενωπά» στοιχεία στην εμφάνιση τους ή τις αρρενωπότητες που εμφανίζονται -σύμφωνα με τα δικά της μέτρα και σταθμά- θηλυπρεπείς. Τι έχει η ίδια να κερδίσει από αυτή την επίθεση; 

Η μόνη εξήγηση είναι ο εσωτερικευμένος σεξισμός. Ο εσωτερικευμένος σεξισμός διαμορφώνεται μέσα από σεξιστικές συμπεριφορές γυναικών προς τις ίδιες τις εαυτές τους ή και προς άλλες γυναίκες/θηλυκότητες. Η παραπάνω πρακτική δεν είναι κάτι σπάνιο, καθώς εμπίπτει στον ευρύτερο χώρο της εσωτερικευμένης καταπίεσης, ενός φαινομένου που παρατηρείται και σε πλήθος άλλων καταπιεζόμενων ομάδων (βλ, εσωτερικευμένη ομοφοβία). Μέσα στο παραπάνω πλαίσιο, παρατηρείται πολλές φορές πως τα πιο προνομιούχα μέλη της καταπιεζόμενης ομάδας -στην προκειμένη περίπτωση cis, ετερόφυλες, λευκές γυναίκες- ενστερνίζονται τις απόψεις των καταπιεστών τους και τις προβάλλουν πάνω στα άλλα μέλη της ομάδας, με την ελπίδα πως ίσως έτσι καταξιωθούν περισσότερο μέσα στο ήδη υπάρχον σύστημα, λαμβάνοντας ταυτόχρονα μια αίσθηση επίπλαστης «ανωτερότητας». Κάτι δηλαδή σαν εκείνον τον στριφνό απουσιολόγο που λέει στους συμμαθητές του να κάνουν ησυχία όσο λείπει ο καθηγητής τους, δηλαδή.

Η Αφροδίτη Λατινοπούλου θεωρεί πως η προσωπική της απόφαση να ξυρίζεται την κατατάσσει σε κάποια υψηλότερη θέση από τις άλλες θηλυκότητες που δεν κάνουν το ίδιο – παρότι εκείνη δε θα χρησιμοποιούσε ποτέ τον όρο «θηλυκότητες», καθώς είμαι σίγουρος πως θεωρεί το οποιοδήποτε στερεοτυπικά «θηλυκό» μονοπωλιακό κεκτημένο των βιολογικών γυναικών. Θεωρεί πως η αποτρίχωση την κάνει περισσότερο γυναίκα από τις άλλες, ξεχνά σκόπιμα πως όλοι οι άνθρωποι έχουν τρίχες, πως οι γυναίκες έχουν τρίχες, γιατί «δεν είναι σαν τις άλλες αυτή». Τις «άλλες». Τις αξύριστες, τις περίεργες, τις μετανάστριες, τις λεσβίες, τις τρανς. Υπηρετεί με περισσή ευλάβεια την «αισθητική» για την οποία κάνει λόγο, γιατί θεωρεί πως μόνο μέσα σ΄ αυτή μπορεί να υπάρξει. Αν αυτή χαθεί, αν η πατριαρχία ανατραπεί, δεν θα ξέρει πια που να σταθεί. Ωστόσο, δεν καταλαβαίνει πως το πατριαρχικό σύστημα, που η ίδια -ίσως κι ασυνείδητα- υποστηρίζει, τη χρησιμοποιεί και την εκμεταλλεύεται, ακόμη κι αν την επιβραβεύει με την ψευδαίσθηση κάποιου προνομίου. Ο σεξισμός και δη ο εσωτερικευμένος σεξισμός είναι πολύ χρήσιμα εργαλεία της πατριαρχίας: εξασφαλίζουν πως τα πράγματα θα παραμείνουν ως έχουν. Δηλαδή, πως θα συνεχίσουμε όλα μας να υπάρχουμε αναπόδραστα, μέσα σ’ ένα σύστημα καταπίεσης, από το οποίο καμία θηλυκότητα δεν μπορεί να βγει κερδισμένη.

Θα περίμενε κανείς πως, ακόμη και τυφλωμένη από τη στίλβη του ψευτοπρονομίου της, μια φιλόδοξη «πολιτεύτρια» θα μπορούσε να βρει σοβαρότερα θέματα ν’ ασχοληθεί. Σε μια πόλη όπως η Θεσσαλονίκη, μ’ ένα μετρό που όλο φτιάχνεται, με καταγγελίες από φοιτήτριες του ΑΠΘ για σεξουαλική παρενόχληση εντός του πανεπιστημιακού χώρου και πληθώρα περιβαλλοντικών προβλημάτων που δυσκολεύουν τη ζωή των κατοίκων, σίγουρα υπάρχει επιτακτική ανάγκη να υψώσει κάποιο τη φωνή του γι’ αυτά. Όμως, η Αφροδίτη Λατινοπούλου επέλεξε ν’ ασχοληθεί… με τρίχες.

Ελπίζω πως στο μέλλον οι άνθρωποι θα καταφέρουν να αγαπήσουν πραγματικά τις θηλυκότητες και θα αρχίσουν να αναγνωρίζουν τη δύναμη που έχουν. Ελπίζω πως κάποια στιγμή δε θα χρειάζεται να εξηγούμε τα αυτονόητα και πως θα μπορούμε όλα μας να κυκλοφορούμε ασφαλή στο δρόμο. Ελπίζω πως στο μέλλον θα μπορούμε να έχουμε όλα μας πρόσβαση σε ίσες ευκαιρίες και σε αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας, ανεξαρτήτως του πώς μοιάζουμε ή του πώς ντυνόμαστε. Κι ελπίζω, κάποια στιγμή, η Αφροδίτη Λατινοπούλου να αγαπήσει πραγματικά την εαυτή της και να την αποδεχτεί· με ή χωρίς τρίχες. 

Υ.Γ: Σκέφτηκα πολύ πριν γράψω το κείμενο, καθώς ως άντρας σίγουρα δεν είμαι ο καταλληλότερος για να μιλήσω για τον εσωτερικευμένο σεξισμό. Προσπάθησα να καταρτιστώ σωστά κι άρτια πάνω στη θεματική. Ωστόσο, όποια παρατήρηση ή σχόλιό σας θα μου ήταν πολύ χρήσιμα. 

Ακολουθούν κάποιοι σύνδεσμοι με γυναίκες που αναλύουν το ζήτημα πολύ καλύτερα απ΄ ό,τι εγώ:

https://www.youtube.com/watch?v=woxRTtSU6LM

https://www.youtube.com/watch?v=urTEtkj3Qoo


κείμενο του Γιώργη Χ.

artwork από Άννα

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *